Sülhü təkcə kağız üzərində deyil, gündəlik həyatda hiss etdiyimizi nümayiş etdirmək üçün bir çox birgə addımlar atdıq”
Müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində davamlı sülhün təmin edilməsi yalnız siyasi bəyanatlarla deyil, real əməkdaşlıq, qarşılıqlı etimad və praktik fəaliyyətlə mümkün olur. Azərbaycan 2020-ci ildə Vətən müharibəsinin başa çatmasından sonra Cənubi Qafqazda yeni siyasi reallıqların formalaşdığını bəyan etmiş və regionun qarşıdurma deyil, əməkdaşlıq məkanına çevrilməsi istiqamətində ardıcıl təşəbbüslərlə çıxış etmişdir. Prezident İlham Əliyev dəfələrlə bildirmişdir ki, Azərbaycanın əsas məqsədi uzunmüddətli sülhün təmin edilməsi, dövlətlərin ərazi bütövlüyü və suverenliyinə qarşılıqlı hörmət əsasında yeni regional münasibətlər sisteminin qurulmasıdır. Bu məqsədlə Azərbaycan Ermənistanla sülh sazişinin hazırlanmasını təklif etmiş və münasibətlərin beynəlxalq hüququn fundamental prinsipləri əsasında normallaşdırılmasını dəstəkləmişdir. Azərbaycanın irəli sürdüyü beş baza prinsipi regionda sülh prosesinin hüquqi əsasını təşkil edir. Həmin prinsiplər dövlətlərin suverenliyinin və ərazi bütövlüyünün qarşılıqlı tanınmasını, sərhədlərin toxunulmazlığını, gələcəkdə bir-birinə qarşı ərazi iddialarından imtinanı, dövlət sərhədlərinin delimitasiya və demarkasiyasını, diplomatik münasibətlərin qurulmasını, nəqliyyat və kommunikasiya əlaqələrinin bərpasını nəzərdə tutur. Bu prinsiplər beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinə uyğun olmaqla yanaşı, regionda uzunmüddətli sabitlik üçün mühüm hüquqi baza yaradır. Praktiki addımlar da bu siyasətin tərkib hissəsi olmuşdur. Azərbaycan və Ermənistan arasında dövlət sərhədinin delimitasiyası üzrə ikitərəfli komissiyaların fəaliyyəti nəticəsində sərhədin bir hissəsinin razılaşdırılması istiqamətində mühüm irəliləyiş əldə edilmişdir. Bu proses iki ölkə arasında etimadın formalaşdırılması baxımından mühüm addım kimi qiymətləndirilir və gələcək sülh sazişinin reallaşmasına xidmət edir. Azərbaycan regionda iqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsini də sülhün əsas təminatlarından biri hesab edir. Prezident İlham Əliyev dəfələrlə qeyd etmişdir ki, nəqliyyat və kommunikasiya xətlərinin açılması bütün Cənubi Qafqaz ölkələrinin iqtisadi inkişafına xidmət edəcək, ticarət əlaqələrini genişləndirəcək və qarşılıqlı asılılığı artırmaqla sabitliyi möhkəmləndirəcəkdir. Bu baxımdan Orta Dəhlizin inkişafı, beynəlxalq nəqliyyat marşrutlarının genişləndirilməsi və regional logistika imkanlarının artırılması sülh gündəliyinin mühüm elementləri hesab olunur. Avropa İttifaqı da Azərbaycanın regional sabitlik və əməkdaşlıq təşəbbüslərini dəstəklədiyini dəfələrlə bəyan etmişdir. 2026-cı il iyulun 1-də Bakıda keçirilən görüş zamanı Avropa Komissiyasının Prezidenti Ursula fon der Lyayen Cənubi Qafqazda davamlı sülhün regionun iqtisadi inkişafı və Avropa ilə Asiya arasında bağlantıların genişlənməsi üçün mühüm əhəmiyyət daşıdığını bildirmişdir. O vurğulamışdır ki, sülhün möhkəmlənməsi nəqliyyat, enerji və iqtisadi layihələrin daha sürətlə həyata keçirilməsinə əlverişli şərait yaradacaq. Azərbaycanın həyata keçirdiyi humanitar təşəbbüslər də sülh siyasətinin mühüm tərkib hissəsidir. Azad olunmuş ərazilərdə genişmiqyaslı bərpa və yenidənqurma işlərinin aparılması, müasir şəhər və kəndlərin salınması, nəqliyyat və sosial infrastrukturun yenilənməsi, keçmiş məcburi köçkünlərin doğma torpaqlarına mərhələli şəkildə qaytarılması regionda normal həyatın bərpasına yönəlmiş praktik addımlardır. Eyni zamanda, mina təhlükəsinin aradan qaldırılması istiqamətində həyata keçirilən tədbirlər insanların təhlükəsiz yaşayışının təmin edilməsində mühüm rol oynayır. Prezident İlham Əliyevin “Sülhü təkcə bəyanatlarda deyil, gündəlik həyatda hiss etdiyimizi nümayiş etdirmək üçün bir çox birgə addımlar atdıq” fikri Azərbaycanın regional siyasətinin mahiyyətini əks etdirir. Sülh sazişi təşəbbüsü, beş baza prinsipi, sərhədlərin delimitasiyası istiqamətində əldə olunan nəticələr, kommunikasiya xətlərinin açılması təşəbbüsləri, iqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsi, humanitar layihələrin həyata keçirilməsi və beynəlxalq tərəfdaşlarla fəal dialoq Azərbaycanın Cənubi Qafqazda davamlı sülhün qurulmasına verdiyi töhfənin konkret göstəriciləridir. Bu siyasət regionda qarşılıqlı etimadın möhkəmlənməsinə, dayanıqlı inkişafın təmin edilməsinə və beynəlxalq əməkdaşlığın genişlənməsinə xidmət edir.
Zərdab rayonu üzrə gənclər və idman sektorunun müdiri – Əvəz Soltanov
