Naxçivanda sənaye parkinin tərkib hissəsi olaraq 300 meqavat gücündə istilik elektrik stansiyasi inşa ediləcək
Naxçıvan Muxtar Respublikasının sosial-iqtisadi inkişafının sürətləndirilməsi, sənaye potensialının genişləndirilməsi və enerji təhlükəsizliyinin daha da möhkəmləndirilməsi istiqamətində həyata keçirilən tədbirlər yeni mərhələyə qədəm qoyur. Bu baxımdan Naxçıvanda sənaye parkının yaradılması ilə yanaşı, onun enerji təminatına xidmət edəcək yeni istilik elektrik stansiyasının inşasının nəzərdə tutulması xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 5 dekabr 2024-cü il tarixli Fərmanı ilə Naxçıvan Sənaye Parkının yaradılması haqqında qərar qəbul edilib. Fərmana əsasən park Naxçıvan şəhərinin cənub-qərb hissəsində, Naxçıvan–Sədərək avtomobil yolunun cənubunda yerləşən 310 hektar ərazidə yaradılır. Parkın fəaliyyətinin təşkili, idarə olunması və inkişafı Azərbaycan Respublikası İqtisadiyyat Nazirliyinin tabeliyində İqtisadi Zonaların İnkişafı Agentliyinə həvalə edilib. Sənaye Parkının xarici və daxili infrastrukturuna elektrik və istilik enerjisi, qaz, su, kanalizasiya, rabitə, nəqliyyat və digər obyektlərin daxil olması nəzərdə tutulub.
Bu baxımdan Naxçıvanda yeni istilik elektrik stansiyasının yaradılması Sənaye Parkının fəaliyyətinin enerji təminatı ilə bilavasitə əlaqəli mühüm strateji layihə kimi qiymətləndirilə bilər. Azərbaycan Prezidentinin 23 dekabr 2024-cü il tarixli Sərəncamı ilə Naxçıvan Muxtar Respublikasında yeni istilik elektrik stansiyasının tikintisi ilə bağlı konkret tədbirlər müəyyən edilib. Sərəncamın məqsədi elektrik enerjisi istehsalının artırılması və gələcəkdə elektrik enerjisi ixracının həyata keçirilməsi üçün imkanların yaradılmasıdır. Qeyd etmək vacibdir ki, 23 dekabr 2024-cü il tarixli Prezident Sərəncamının özündə stansiyanın gücü 300 meqavat kimi göstərilmir. Buna görə 300 MVt göstəricisini layihənin texniki sənədləri ilə təsdiqlənmədiyi halda artıq reallaşmış fakt kimi təqdim etmək düzgün olmaz. Bununla belə, Sərəncam yeni istilik elektrik stansiyasının layihələndirilməsi, potensial investorların cəlb edilməsi, texniki-iqtisadi əsaslandırmanın hazırlanması və layihənin həyata keçirilməsi üzrə konkret dövlət mexanizmini müəyyən edir. Prezidentin Sərəncamında Azərbaycan Respublikasının Dövlət Neft Şirkətinə beynəlxalq təcrübə nəzərə alınmaqla potensial tərəfdaş investorlarla danışıqlar aparılması, məsləhətçi şirkətlərin cəlb edilməsi, Texniki-İqtisadi Əsaslandırmanın və digər layihə sənədlərinin hazırlanması tapşırılıb. Layihənin həyata keçirilməsi ilə bağlı yekun təkliflərin aidiyyəti dövlət qurumları ilə razılaşdırılaraq Nazirlər Kabinetinə təqdim olunması nəzərdə tutulub. Bu yanaşma layihənin iqtisadi, texniki və maliyyə baxımından əsaslandırılmış şəkildə həyata keçirilməsinin nəzərdə tutulduğunu göstərir. Yeni istilik elektrik stansiyasının yaradılmasının mühüm istiqamətlərindən biri onun Naxçıvanın enerji sisteminə inteqrasiyasıdır. Sərəncama əsasən, “Azərenerji” ASC və “Azərişıq” ASC ilə birlikdə stansiyanın Naxçıvan Muxtar Respublikasının enerji sisteminə qoşulması, enerji sisteminin tənzimlənməsi və muxtar respublikanın daxili tələbatının ödənilməsi üçün zəruri elektrik enerjisi ilə bağlı təkliflərin hazırlanması tapşırılıb. Bu fakt göstərir ki, yeni generasiya gücünün yaradılması yalnız Sənaye Parkının elektrik enerjisi ilə təmin olunmasına yönəlmiş lokal layihə kimi nəzərdən keçirilmir. Layihə Naxçıvanın bütövlükdə enerji sisteminin gücləndirilməsi və elektrik enerjisi istehsalının artırılması məqsədi daşıyır. Bu isə sənaye müəssisələrinin fəaliyyətinin dayanıqlılığının təmin edilməsi, əhalinin enerji tələbatının etibarlı qarşılanması və gələcək iqtisadi artım üçün enerji bazasının genişləndirilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir.
Veteran müəllim Etibar Niftəliyev
