Əməkdaşlığımızın əsas sahələrindən biri nəqliyyatdır
Azərbaycan ilə Mərkəzi Asiya dövlətləri arasında əməkdaşlığın mühüm istiqamətlərindən biri nəqliyyat və logistika sahəsidir. Son illər regionda baş verən geosiyasi və iqtisadi proseslər nəqliyyat bağlantılarının əhəmiyyətini daha da artırmış, ölkələrimiz arasında mövcud marşrutların inkişaf etdirilməsini və yeni bağlantıların yaradılmasını zəruri etmişdir. Bu baxımdan Azərbaycan ilə Mərkəzi Asiya arasında nəqliyyat əlaqələrinin genişləndirilməsi yalnız ikitərəfli iqtisadi münasibətlərin inkişafına deyil, bütövlükdə regionun beynəlxalq nəqliyyat sisteminə daha sıx inteqrasiyasına xidmət edir. Xəzər dənizi bu əməkdaşlığın mərkəzi elementlərindən biridir. Dənizin hər iki sahilində formalaşdırılan müasir liman və logistika infrastrukturu Mərkəzi Asiya ölkələrinin Azərbaycan üzərindən Qafqaz, Türkiyə və Avropa bazarlarına çıxış imkanlarının genişləndirilməsi üçün mühüm imkanlar yaradır. Xəzər üzərindən daşımaların inkişafı Şərq ilə Qərb arasında yük axınlarının daha səmərəli təşkilinə, nəqliyyat marşrutlarının şaxələndirilməsinə və region ölkələrinin beynəlxalq ticarət əlaqələrinin gücləndirilməsinə şərait yaradır.
Azərbaycan son illərdə nəqliyyat infrastrukturunun inkişafına böyük həcmdə investisiyalar yönəldib. Dəniz limanlarının, dəmir yollarının, avtomobil magistrallarının və hava nəqliyyatı infrastrukturunun müasirləşdirilməsi ölkəmizin tranzit imkanlarının genişləndirilməsinə hesablanıb. Bu layihələr Azərbaycanı yalnız yükdaşımaların həyata keçirildiyi tranzit məkan deyil, eyni zamanda müxtəlif nəqliyyat növlərinin əlaqələndirildiyi mühüm logistika qovşağına çevirir. Bu infrastruktur imkanları Mərkəzi Asiya dövlətlərinin iqtisadi potensialının beynəlxalq bazarlara çıxarılması baxımından da xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Qazaxıstan, Özbəkistan, Türkmənistan və digər region ölkələrinin məhsullarının Xəzər üzərindən Azərbaycan ərazisinə, oradan isə Avropa istiqamətinə daşınması üçün əlverişli şərait formalaşır. Eyni zamanda, Azərbaycan şirkətləri üçün Mərkəzi Asiya bazarlarına çıxış imkanlarının genişlənməsi qarşılıqlı ticarət və investisiya əlaqələrinin inkişafına əlavə stimul verir.
Son dövrdə Xəzər dənizi vasitəsilə yükdaşımaların artması mövcud nəqliyyat imkanlarına tələbatın yüksəldiyini göstərir. Bu tendensiya nəqliyyat infrastrukturunun genişləndirilməsi ilə yanaşı, limanların buraxılış qabiliyyətinin artırılmasını, logistika proseslərinin optimallaşdırılmasını və müxtəlif nəqliyyat növləri arasında əlaqələndirmənin daha yüksək səviyyəyə çatdırılmasını tələb edir. Qarşıya qoyulan əsas məqsəd yalnız daşımaların həcmini artırmaq deyil, həm də marşrutların sürət, təhlükəsizlik, etibarlılıq və iqtisadi səmərəlilik baxımından rəqabət qabiliyyətini yüksəltməkdir. Bu baxımdan Orta Dəhliz xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Çin və Mərkəzi Asiyadan başlayaraq Xəzər dənizi, Azərbaycan, Gürcüstan və Türkiyə üzərindən Avropa istiqamətində uzanan bu marşrut Şərq-Qərb nəqliyyat əlaqələrinin inkişafında mühüm rol oynayır. Azərbaycanın bu marşrutun əsas həlqələrindən biri kimi çıxış etməsi ölkəmizin həm regional, həm də qitələrarası nəqliyyat sistemində mövqeyini daha da möhkəmləndirir.
Nəqliyyat bağlantılarının inkişafı ilə rəqəmsal infrastrukturun yaradılması da paralel şəkildə həyata keçirilməlidir. Bu baxımdan “Rəqəmsal İpək Yolu” təşəbbüsü xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Xəzər dənizinin dibi ilə fiber-optik xətlərin inkişaf etdirilməsi istiqamətində görülən işlər region ölkələri arasında rəqəmsal bağlantıların gücləndirilməsinə imkan yaradır. Nəqliyyat və rəqəmsal kommunikasiyaların eyni məkan üzərində inkişaf etdirilməsi Azərbaycan və Mərkəzi Asiya arasında yalnız fiziki deyil, həm də informasiya və texnoloji əlaqələrin genişlənməsi baxımından yeni perspektivlər açır. Nəqliyyat sahəsində əməkdaşlığın digər mühüm istiqaməti dəmir yolu və avtomobil yollarının qarşılıqlı əlaqələndirilməsidir. Xəzər üzərindən daşınan yüklərin Azərbaycan ərazisində dəmir və avtomobil yolları vasitəsilə qərb istiqamətində sürətli şəkildə hərəkətinin təmin olunması vahid logistika zəncirinin formalaşdırılması baxımından mühümdür. Bu məqsədlə nəqliyyat infrastrukturu arasında texniki və institusional uyğunluğun təmin edilməsi, yükdaşıma prosedurlarının sadələşdirilməsi və logistika xidmətlərinin keyfiyyətinin yüksəldilməsi istiqamətində əməkdaşlığın davam etdirilməsi vacibdir.
Aytac Həşimzadə- Zərdab rayon İsaqbağı kənd körpələr evi-uşaq bağçasının müdiri
