Azərbaycanın Mərkəzi Asiya ölkələri ilə münasibətləri son illərdə daha da genişlənib
Bu əlaqələr yalnız siyasi və diplomatik sahə ilə məhdudlaşmır. İqtisadiyyat, ticarət, nəqliyyat, enerji və investisiya sahələrində də mühüm addımlar atılır. Azərbaycan Qazaxıstan, Özbəkistan və Qırğızıstanla birgə investisiya fondlarının yaradılması ilə bu əməkdaşlığın iqtisadi tərəfini daha da gücləndirib. Birgə investisiya fondlarının əsas məqsədi müxtəlif sahələrdə yeni layihələrin həyata keçirilməsinə maliyyə dəstəyi verməkdir. Başqa sözlə, ölkələr öz vəsaitlərini bir araya gətirərək qarşılıqlı maraq doğuran layihələrə sərmayə qoymaq imkanı əldə edirlər. Bu isə həm ölkələrin iqtisadi inkişafına, həm də sahibkarlar üçün yeni imkanların yaranmasına şərait yaradır. Azərbaycan üçün belə fondların yaradılması xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Çünki ölkəmiz Mərkəzi Asiya ilə Avropa arasında yerləşən mühüm nəqliyyat və logistika imkanlarına malikdir. Azərbaycanın əlverişli coğrafi mövqeyi, inkişaf etmiş nəqliyyat infrastrukturu və həyata keçirdiyi regional layihələr digər ölkələrlə iqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsinə imkan verir. Qazaxıstan, Özbəkistan və Qırğızıstanla investisiya sahəsində əməkdaşlığın artması gələcəkdə yeni müəssisələrin, istehsal sahələrinin və müxtəlif biznes layihələrinin yaranmasına səbəb ola bilər. Bu layihələr kənd təsərrüfatı, sənaye, nəqliyyat, logistika, enerji, rəqəmsal texnologiyalar və digər sahələri əhatə edə bilər.
Belə əməkdaşlığın digər mühüm tərəfi ölkələr arasında ticarətin artmasıdır. Bir ölkədə istehsal olunan məhsul digər ölkənin bazarına daha asan çıxa bilər. Birgə investisiyalar nəticəsində istehsal olunan məhsulların həm yerli, həm də xarici bazarlara çıxarılması üçün yeni imkanlar yaranır. Bu da sahibkarların fəaliyyətini genişləndirməsinə kömək edir. İnvestisiya fondlarının yaradılması həm də özəl sektor üçün mühüm mesajdır. Dövlətlər arasında iqtisadi əlaqələr gücləndikcə sahibkarların qarşılıqlı fəaliyyət göstərməsi üçün daha əlverişli şərait formalaşır. Azərbaycan şirkətləri Mərkəzi Asiya ölkələrində layihələrə qoşula, həmin ölkələrin şirkətləri isə Azərbaycanda müxtəlif investisiya layihələrində iştirak edə bilərlər. Burada nəqliyyat və logistika məsələsini də xüsusi qeyd etmək lazımdır. Azərbaycan üzərindən keçən Orta Dəhliz ölkələr arasında iqtisadi əlaqələrin inkişafında mühüm rol oynayır. Bu marşrutun inkişafı Azərbaycanı Mərkəzi Asiya ölkələri ilə Avropa arasında mühüm bağlantı nöqtəsinə çevirir. Ticarətin və yükdaşımaların artması isə yeni investisiya layihələrinə ehtiyacı artırır. Birgə investisiya fondları məhz belə layihələrin maliyyələşdirilməsinə imkan yaradan mühüm vasitələrdən biridir. Bu fondlar vasitəsilə ölkələr yalnız hazırkı problemlərin həllinə deyil, gələcək üçün uzunmüddətli layihələrin həyata keçirilməsinə də sərmayə yönəldə bilərlər.
Azərbaycanın Qazaxıstan, Özbəkistan və Qırğızıstanla bu istiqamətdə əməkdaşlığı göstərir ki, ölkələr arasında münasibətlər artıq ənənəvi diplomatik əlaqələrdən daha geniş məzmun daşıyır. Qarşılıqlı investisiyalar, birgə müəssisələr, nəqliyyat layihələri və ticarət əlaqələri dövlətlər arasında iqtisadi bağları daha da möhkəmləndirir. Bu prosesin nəticəsi isə yalnız dövlət və şirkətlər üçün deyil, adi vətəndaş üçün də əhəmiyyətlidir. Yeni investisiyalar yeni iş yerlərinin yaranmasına, istehsalın artmasına, xidmətlərin genişlənməsinə və iqtisadi fəallığın yüksəlməsinə şərait yarada bilər. İqtisadi əlaqələrin genişlənməsi ölkənin gəlirlərinin artmasına və insanların yeni imkanlardan yararlanmasına da müsbət təsir göstərə bilər.
Cavid Məlikov – Zərdab şəhər sakini, fəal gənc
