Türk Dövlətləri Təşkilatı məkanında təhlükəsizlik məsələləri daim diqqət tələb edən əsas istiqamətlərdən biridir. Ölkələrin sabit inkişafı, iqtisadi potensialının reallaşdırılması və vətəndaşların təhlükəsizliyinin təmin olunması ilk növbədə ictimai asayişin qorunmasından və mümkün təhdidlərin vaxtında qarşısının alınmasından asılıdır.
Ölkələrimizin üstün cəhətlərindən biri geniş coğrafiyada ictimai asayişin və müxtəlif terror təhdidləri ilə bağlı vəziyyətin nəzarətdə saxlanılmasıdır. Bununla belə, mövcud sabitlik təhlükəsizlik sahəsində arxayınlaşmağa əsas vermir. Dünyanın müxtəlif bölgələrində davam edən müharibələr, münaqişələrin coğrafiyasının genişlənməsi və tərəflər arasında qarşıdurmanın dərinləşməsi regional təhlükəsizlik üçün yeni çağırışlar yaradır.
Müharibələrin əhatə dairəsinin genişlənməsi TDT-yə üzv ölkələrin yerləşdiyi regionlarda da əlavə təhlükəsizlik risklərinin yaranmasına səbəb ola bilər. Azərbaycan nümunəsində bu məsələ xüsusilə aktualdır. Ölkənin həm şimalında, həm də cənubunda müharibə aparan dövlətlərin yerləşməsi regional təhlükəsizlik məsələlərinin diqqətdə saxlanılmasını və mümkün risklərin qabaqlayıcı tədbirlərlə minimuma endirilməsini zəruri edir.
Bu şəraitdə təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlığın gücləndirilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Dövlət təhlükəsizliyinə cavabdeh qurumların fəaliyyətinin əlaqələndirilməsi, məlumat və operativ informasiya mübadiləsinin genişləndirilməsi, birgə fəaliyyətin təşkili və mövcud təhdidlərə qarşı mübarizədə koordinasiyanın artırılması mühüm istiqamətlərdir.
Eyni zamanda, təhlükəsizlik siyasətində yalnız mövcud təhdidlərə cavab vermək deyil, onların əvvəlcədən müəyyənləşdirilməsi və profilaktik tədbirlərlə qarşısının alınması da mühüm yer tutur. Bu baxımdan TDT ölkələri arasında institusional əməkdaşlığın inkişaf etdirilməsi və aidiyyəti qurumlar arasında təcrübə mübadiləsinin genişləndirilməsi aktual məsələlərdəndir.
Bakıda keçiriləcək müvafiq görüşlər çərçivəsində təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlığın müxtəlif aspektlərinin müzakirə olunması gözlənilir. Bu məsələlər eyni zamanda ölkə rəhbərliklərinin daim diqqətində saxlanılan əsas istiqamətlərdəndir.
Türk Dövlətləri Təşkilatının Zirvə görüşləri də dövlətlər arasında siyasi dialoqun və qarşılıqlı fəaliyyətin mühüm platformalarından biridir. Bu görüşlər müntəzəm xarakter daşıyır. Azərbaycanın təşəbbüsü ilə son dövrlərdə qeyri-rəsmi Zirvə görüşlərinin keçirilməsinə başlanılması isə dövlət başçıları arasında daha sıx və operativ dialoqun formalaşdırılması baxımından yeni format yaradıb.
Dövlət başçılarının ildə bir dəfə rəsmi Zirvə görüşü çərçivəsində bir araya gəlməsinin bütün məsələlərin müzakirəsi üçün kifayət etmədiyi nəzərə alınaraq, qeyri-rəsmi görüşlərin keçirilməsi təşəbbüsü irəli sürülüb. Bu təşəbbüs digər üzv dövlətlər tərəfindən də dəstəklənib. İlk qeyri-rəsmi Zirvə görüşünün Şuşada keçirilməsindən sonra bu formatın digər ölkələrdə davam etdirilməsi TDT daxilində siyasi dialoqun intensivləşdirilməsinə imkan yaradıb.
Beləliklə, Türk dünyası dövlətlərinin rəhbərləri arasında ümumi maraqlar və ortaq planlar ətrafında qarşılıqlı anlaşma mövcuddur. Bu planların həyata keçirilməsi isə bir sıra amillərlə yanaşı, ölkələrin mövcud və potensial təhdidlərdən nə dərəcədə qorunmasından, təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlığın nə qədər səmərəli qurulmasından asılıdır.
Regional təhlükəsizliyin təmin olunması, məlumat mübadiləsinin gücləndirilməsi və mümkün risklərin qabaqlanması istiqamətində birgə səylər TDT ölkələrinin sabitliyinə və uzunmüddətli inkişafına mühüm töhfə verə bilər.
Nağıyev Abbas – Zərdab rayonu, Dəli Quşçu kənd sakini, pensiyaçı
