Azərbaycan tibb elminin inkişafında mühüm rol oynamış görkəmli alimlərdən biri də Akademik Zərifə xanım Əliyevadır. Onun elmi fəaliyyəti, xüsusilə oftalmologiya sahəsində apardığı tədqiqatlar, yalnız Azərbaycan üçün deyil, bütövlükdə keçmiş SSRİ məkanında böyük əhəmiyyət kəsb etmişdir. Zərifə Əliyeva öz zəhməti, biliyi və yüksək peşəkarlığı ilə tibb elminə mühüm yeniliklər gətirmiş, oftalmologiyanın inkişafına əvəzsiz töhfələr vermişdir. Akademik Zərifə xanım Əliyevanın elmi fəaliyyətinin mühüm mərhələlərindən biri 1960–1967-ci illəri əhatə edir. Bu dövrdə o, Oftalmologiya İnstitutunda böyük elmi işçi vəzifəsində çalışmışdır. Bu illər onun elmi fəaliyyətinin formalaşması və inkişafı baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır. İnstitutda fəaliyyət göstərdiyi müddətdə o, müxtəlif göz xəstəliklərinin öyrənilməsi istiqamətində geniş tədqiqatlar aparmış, praktiki tibblə elmi fəaliyyətin vəhdətini təmin etmişdir. 1963-cü ildə SSRİ Ali Attestasiya Komissiyası tərəfindən ona “Oftalmologiya” ixtisası üzrə böyük elmi işçi adı verilməsi Zərifə Əliyevanın elmi fəaliyyətinə verilən yüksək qiymətin göstəricisi idi. Bu ad onun yalnız elmi biliklərinin deyil, həm də tədqiqatlarının aktuallığının və əhəmiyyətinin təsdiqi kimi qəbul olunur. Bu dövrdə əldə etdiyi nailiyyətlər onun gələcəkdə daha böyük uğurlara imza atmasının əsasını qoymuşdur.
Akademik Zərifə xanım Əliyevanın elmi tədqiqatları əsasən göz xəstəliklərinin diaqnostikası, profilaktikası və müalicəsi sahələrini əhatə edirdi. Xüsusilə sənaye sahəsində çalışan insanların görmə orqanlarında yaranan problemlərin öyrənilməsi onun fəaliyyətində mühüm yer tuturdu. O, peşə xəstəlikləri nəticəsində yaranan göz patologiyalarını araşdırmış və bu sahədə mühüm elmi nəticələr əldə etmişdir. Bu tədqiqatlar istehsalat mühitinin insan sağlamlığına təsirinin öyrənilməsi baxımından da böyük əhəmiyyət kəsb edirdi. Alimin elmi fəaliyyətində diqqət çəkən cəhətlərdən biri də onun praktiki tibblə sıx əlaqədə olması idi. O, yalnız nəzəri tədqiqatlarla kifayətlənmir, əldə etdiyi nəticələri praktikada tətbiq edərək xəstələrin müalicəsinə töhfə verirdi. Bu yanaşma onun elmi fəaliyyətini daha dəyərli və təsirli edirdi.
Akademik Zərifə xanım Əliyeva həm də bir pedaqoq kimi gənc kadrların hazırlanmasına böyük önəm verirdi. Onun rəhbərliyi ilə çoxsaylı gənc alimlər yetişmiş, oftalmologiya sahəsində yeni mütəxəssislər formalaşmışdır. Bu baxımdan onun fəaliyyəti yalnız elmi nailiyyətlərlə məhdudlaşmır, həm də gələcək nəsillərin yetişdirilməsinə xidmət edirdi.
Onun elmi əsərləri və monoqrafiyaları oftalmologiya sahəsində mühüm mənbələr hesab olunur. Bu əsərlər təkcə Azərbaycan daxilində deyil, beynəlxalq səviyyədə də maraqla qarşılanmışdır. Zərifə Əliyevanın elmi irsi bu gün də aktual olaraq qalır və müasir tibb elminin inkişafında istifadə olunur. Zərifə Əliyevanın fəaliyyəti Azərbaycan qadınının elm sahəsində əldə edə biləcəyi uğurların parlaq nümunəsidir. O, yüksək peşəkarlığı, zəhmətkeşliyi və elmi axtarışlara olan bağlılığı ilə seçilmiş, öz dövrünün qabaqcıl alimlərindən biri olmuşdur. Onun həyat yolu gənc nəsil üçün örnəkdir və elmə marağın artırılmasında mühüm rol oynayır.
Akademik Zərifə xanım Əliyevanın elmi fəaliyyəti göstərir ki, elmə olan sevgi, zəhmət və əzmkarlıq böyük uğurların əsasını təşkil edir. O, öz fəaliyyəti ilə sübut etmişdir ki, insan məqsədinə doğru inamla irəlilədikdə, böyük nailiyyətlər əldə etmək mümkündür.
Zərdab şəhər sakini Cavid Məmmədov
