Vətəndaşların hüquq və azadlıqları
İnsan hüquq və azadlıqları demokratik, hüquqi və dünyəvi dövlətin əsasını təşkil edən ən mühüm dəyərlərdəndir. Azərbaycan Respublikasında vətəndaşların hüquq və azadlıqlarının təmin edilməsi dövlət siyasətinin əsas istiqamətlərindən biridir. Bu hüquq və azadlıqların hüquqi əsasları Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasında təsbit edilmişdir. Konstitusiyanın 1995-ci il noyabrın 12-də ümumxalq səsverməsi ilə qəbul edilməsi ölkəmizdə insan hüquqlarının qorunması və demokratik cəmiyyət quruculuğu istiqamətində mühüm tarixi hadisə olmuşdur.
Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının III fəslində əsas insan və vətəndaş hüquqları və azadlıqları öz əksini tapmışdır. Bu hüquqlar hər bir şəxsin azad, təhlükəsiz və layiqli həyat sürməsini təmin etməyə yönəlmişdir. Konstitusiyaya əsasən, hər kəs doğulduğu andan toxunulmaz, pozulmaz və ayrılmaz hüquq və azadlıqlara malikdir. İnsan və vətəndaş hüquqlarının qorunması dövlətin ali məqsədidir.
Vətəndaşların əsas hüquqlarına yaşamaq hüququ, azadlıq hüququ, mülkiyyət hüququ, şəxsi toxunulmazlıq hüququ, mənzil toxunulmazlığı, vicdan azadlığı, fikir və söz azadlığı, sərbəst toplaşmaq azadlığı, təhsil almaq, əmək hüququ, istirahət hüququ və sağlamlığın qorunması hüququ daxildir. Hər bir vətəndaş qanunla müəyyən edilmiş qaydada dövlət idarəçiliyində iştirak etmək, seçmək və seçilmək hüququna malikdir.
Azərbaycan Respublikasında bütün insanlar qanun və məhkəmə qarşısında bərabərdirlər. Cinsindən, irqindən, milliyyətindən, dinindən, dilindən, mənşəyindən və digər fərqlərindən asılı olmayaraq hər kəs bərabər hüquqlara malikdir. Heç kəs ayrı-seçkiliyə məruz qala bilməz. Bu prinsip cəmiyyətdə ədalətin, qarşılıqlı hörmətin və sosial bərabərliyin təmin olunmasında mühüm rol oynayır.
Vətəndaşların hüquq və azadlıqları ilə yanaşı, onların müəyyən vəzifələri də vardır. Konstitusiyaya və qanunlara riayət etmək, digər şəxslərin hüquq və azadlıqlarına hörmətlə yanaşmaq, vergiləri ödəmək, Vətəni qorumaq, tarixi və mədəni irsi mühafizə etmək hər bir vətəndaşın əsas vəzifələrindəndir. Hüquq və vəzifələrin qarşılıqlı şəkildə həyata keçirilməsi cəmiyyətin sabitliyini və dövlətin inkişafını təmin edir.
Dövlət vətəndaşların hüquq və azadlıqlarının müdafiəsi üçün müvafiq hüquqi mexanizmlər yaratmışdır. Hüquqları pozulmuş hər bir şəxs qanunla müəyyən edilmiş qaydada məhkəməyə müraciət edə bilər. Bundan əlavə, insan hüquqlarının müdafiəsi sahəsində Azərbaycan Respublikasının İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili (Ombudsman) mühüm fəaliyyət göstərir.
Vətəndaşların hüquq və azadlıqlarının qorunması güclü dövlətin və demokratik cəmiyyətin əsas göstəricilərindən biridir. Hər bir vətəndaş öz hüquqlarını bilməli, onlardan qanun çərçivəsində istifadə etməli və başqalarının hüquqlarına hörmətlə yanaşmalıdır. İnsan hüquqlarına hörmət, qanunun aliliyi və vətəndaş məsuliyyəti müstəqil Azərbaycan dövlətinin inkişafının və gələcəyinin mühüm təminatıdır.
Pərviz Əsgərov – Zərdab rayonu Alıcanlı kənd sakini
