Bir günlük antiterror əməliyyatı və suverenliyimizin tam bərpası.
Azərbaycan xalqının çoxəsrlik dövlətçilik tarixində 2023-cü ilin sentyabr ayında baş vermiş hadisələr xüsusi əhəmiyyətə malikdir. Bu hadisələr təkcə hərbi və siyasi baxımdan deyil, həm də ölkəmizin ərazi bütövlüyünün və dövlət suverenliyinin tam bərpa olunması baxımından tarixi dönüş nöqtəsi hesab edilir. 2020-ci ildə Vətən müharibəsində qazanılmış möhtəşəm Qələbədən sonra Azərbaycanın qarşısında duran əsas vəzifələrdən biri ölkə ərazisində qanunsuz fəaliyyət göstərən erməni silahlı birləşmələrinin tamamilə tərksilah edilməsi, separatçılıq meyillərinin aradan qaldırılması və Azərbaycan Respublikasının Konstitusiya quruluşunun bütün ərazilərdə bərpa olunması idi. Lakin müharibədən sonrakı dövrdə Ermənistanın müxtəlif dairələri və Qarabağda fəaliyyət göstərən qanunsuz silahlı qruplar bölgədə sabitliyin və təhlükəsizliyin təmin olunmasına mane olmaqda davam edirdilər. 2020-ci il 10 noyabr tarixində imzalanmış üçtərəfli Bəyanat regionda yeni reallıqlar yaratmışdı. Həmin sənədə əsasən Ermənistan silahlı qüvvələrinin qalıqları Azərbaycan ərazisindən çıxarılmalı, bölgədə qanunsuz hərbi fəaliyyətə son qoyulmalı və kommunikasiyaların açılması istiqamətində addımlar atılmalı idi. Lakin sonrakı dövrdə bu öhdəliklər tam şəkildə yerinə yetirilmədi. Qarabağ bölgəsində qanunsuz silahlı birləşmələr mövcudluğunu davam etdirdi, yeni mühəndis istehkamları quruldu, silah-sursat daşınması həyata keçirildi və vaxtaşırı Azərbaycan Ordusunun mövqelərinə qarşı təxribat xarakterli hərəkətlər törədildi. Bütün bunlar bölgədə gərginliyin qorunub saxlanılmasına və sülh prosesinin ləngiməsinə səbəb olurdu. Azərbaycan dövləti postmüharibə dövründə bölgədə davamlı sülhün və təhlükəsizliyin təmin olunması üçün ardıcıl addımlar atırdı. Rəsmi Bakı dəfələrlə bəyan etmişdi ki, ölkənin suverenliyi və ərazi bütövlüyü heç bir halda müzakirə mövzusu ola bilməz. Qarabağ Azərbaycanın ayrılmaz tərkib hissəsidir və bu ərazilərdə yalnız Azərbaycan Respublikasının qanunları qüvvədə ola bilər. Bununla yanaşı, dövlətimiz bölgədə yaşayan erməni əsilli sakinlərin hüquq və təhlükəsizliyinin təmin olunacağını, onların Azərbaycan cəmiyyətinə reinteqrasiyası üçün bütün zəruri şəraitin yaradılacağını dəfələrlə bəyan etmişdi. Lakin 2023-cü ilin sentyabr ayına qədər bölgədəki qanunsuz silahlı qruplaşmalar öz təxribatçı fəaliyyətlərini davam etdirirdilər. Azərbaycan ərazisində yeni minaların basdırılması, hərbi mövqelərə qarşı hücumların təşkil edilməsi, mülki və hərbi şəxslərin həyatına təhlükə yaradan addımların atılması vəziyyəti daha da gərginləşdirirdi. Xüsusilə 2023-cü il sentyabrın 19-da törədilən genişmiqyaslı hərbi təxribatlar Azərbaycan dövlətinin təhlükəsizliyinə və suverenliyinə qarşı açıq təhdid idi. Həmin gün Ermənistan silahlı qüvvələrinin qalıqları və qanunsuz erməni silahlı dəstələri tərəfindən həyata keçirilən terror xarakterli hücumlar nəticəsində Azərbaycan vətəndaşları və hüquq-mühafizə orqanlarının əməkdaşları həlak olmuş, müxtəlif infrastruktur obyektlərinə ziyan dəymişdi. Yaranmış vəziyyəti nəzərə alaraq Azərbaycan Respublikası öz suveren hüququndan istifadə etdi və ölkənin ərazi bütövlüyünü, təhlükəsizliyini və konstitusiya quruluşunu qorumaq məqsədilə lokal xarakterli antiterror tədbirlərinə başladı. Əməliyyatın əsas məqsədi mülki əhaliyə zərər vermədən qanunsuz silahlı birləşmələri zərərsizləşdirmək, hərbi təxribatların qarşısını almaq və Azərbaycan Respublikasının suverenliyini tam şəkildə təmin etmək idi. Antiterror tədbirləri beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinə uyğun olaraq, yalnız legitim hərbi hədəflərə qarşı həyata keçirilirdi. Azərbaycan Ordusu əməliyyat zamanı yüksək peşəkarlıq və müasir hərbi imkanlar nümayiş etdirdi. Əməliyyat çərçivəsində qanunsuz silahlı dəstələrin ön xəttdə və dərinlikdə yerləşən mövqeləri, uzunmüddətli atəş nöqtələri, döyüş texnikaları, sursat anbarları, komanda məntəqələri və digər hərbi təyinatlı obyektləri yüksək dəqiqlikli silahlarla sıradan çıxarıldı. Müasir texnologiyaların və dəqiq kəşfiyyat məlumatlarının tətbiqi nəticəsində əməliyyat qısa müddətdə və yüksək effektivliklə həyata keçirildi. Bu zaman mülki əhalinin təhlükəsizliyi xüsusi diqqət mərkəzində saxlanıldı və yalnız qanunsuz hərbi hədəflər vuruldu. Antiterror tədbirlərinin gedişi Azərbaycan Ordusunun döyüş hazırlığının, peşəkarlığının və texniki imkanlarının yüksək səviyyədə olduğunu bir daha nümayiş etdirdi. Əməliyyat zamanı bölmələr arasında koordinasiya, idarəetmə və çevik qərarvermə mexanizmləri ən yüksək səviyyədə təşkil olunmuşdu. Bu da əməliyyatın qısa müddətdə uğurla başa çatdırılmasına imkan verdi. Azərbaycan Silahlı Qüvvələri bir daha sübut etdi ki, ölkəmizin təhlükəsizliyini təhdid edən istənilən qüvvəyə qarşı qətiyyətli və effektiv tədbirlər görmək iqtidarındadır. Cəmi 23 saat 43 dəqiqə davam edən antiterror tədbirləri nəticəsində qanunsuz erməni silahlı birləşmələri tamamilə iflic vəziyyətinə salındı. Ermənistanın dəstəklədiyi separatçı rejim öz mövcudluğunu davam etdirmək imkanını itirdi və müqavimət göstərmək gücündə olmadığını anladı. Nəticədə separatçı qüvvələr ağ bayraq qaldırmağa və təslim olmağa məcbur oldular. Bu hadisə Azərbaycan dövlətinin siyasi iradəsinin, ordumuzun gücünün və xalqımızın birliyinin növbəti təntənəsi kimi tarixə düşdü. Qarabağın erməni sakinlərinin nümayəndələrinin Rusiya sülhməramlı kontingenti vasitəsilə müraciəti nəzərə alınaraq tam atəşkəs barədə razılıq əldə edildi. Razılaşmaya əsasən qanunsuz silahlı birləşmələrin tərksilah olunması, bütün silah və hərbi texnikanın təhvil verilməsi, həmçinin separatçı strukturların fəaliyyətinin dayandırılması nəzərdə tutulurdu. 2023-cü il sentyabrın 20-də saat 13:00-da lokal xarakterli antiterror tədbirləri dayandırıldı və qarşıya qoyulmuş əsas məqsədlərin tam şəkildə yerinə yetirildiyi bəyan edildi. Bu hadisələr Azərbaycanın müasir tarixində yeni mərhələnin başlanğıcı oldu. Uzun illər ərzində ölkəmizin ərazi bütövlüyünə və suverenliyinə qarşı yönəlmiş təhdidlər tamamilə aradan qaldırıldı. Qarabağda Azərbaycan Respublikasının Konstitusiya quruluşu bərpa edildi və dövlət suverenliyi ölkənin bütün ərazisində təmin olundu. Beləliklə, Azərbaycan xalqı onilliklər boyu davam edən münaqişənin nəticələrini aradan qaldıraraq öz tarixi ədalətinə qovuşdu. Antiterror tədbirlərindən sonra Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda genişmiqyaslı bərpa və quruculuq işləri daha sürətlə davam etdirildi. Azad olunmuş ərazilərdə yeni yaşayış məntəqələri salınır, yollar, məktəblər, xəstəxanalar, enerji və su infrastrukturu yaradılır. Böyük Qayıdış Proqramı çərçivəsində keçmiş məcburi köçkünlərin doğma torpaqlarına qayıdışı təmin olunur. Bu proses Azərbaycanın bölgədə uzunmüddətli sülh, təhlükəsizlik və inkişaf yaratmaq əzmindən xəbər verir. Bir günlük antiterror əməliyyatı Azərbaycan dövlətinin gücünü, qətiyyətini və beynəlxalq hüquqa əsaslanan prinsipial mövqeyini bütün dünyaya nümayiş etdirdi. Bu əməliyyat nəticəsində ölkəmizin suverenliyi tam şəkildə bərpa olundu, separatizmə son qoyuldu və Azərbaycan xalqının uzun illər gözlədiyi tarixi ədalət təmin edildi. Qarabağda Azərbaycan bayrağının dalğalanması, dövlət hakimiyyətinin tam bərqərar olması və ölkənin bütün ərazilərində konstitusiya quruluşunun təmin edilməsi xalqımızın milli birliyinin, siyasi iradəsinin və güclü dövlətçilik ənənələrinin parlaq təzahürü kimi tarixdə əbədi qalacaqdır.
Zərdab rayonu üzrə gənclər və idman sektorunun əməkdaşı – Ehtiram Osmanov
