Xüsusilə qeyd olunmalıdır ki, müstəqillik əldə edildiyi dövrdən bu günə qədər ölkə faktiki olaraq davamlı sülh şəraitində yaşamamışdır
Vaşinqtonda ABŞ Prezidenti Donald Trampın ev sahibliyi ilə keçirilmiş tarixi Zirvə Görüşü müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində mühüm dönüş nöqtəsi kimi dəyərləndirilir. Bu Zirvə Görüşündən sonrakı altı ay təkcə diplomatik fəallıq dövrü deyil, eyni zamanda tərəfdaşlıq, qarşılıqlı etimad, əməkdaşlıq və uzunmüddətli, dayanıqlı sülhə doğru atılan ardıcıl addımların ayları olmuşdur.
Dəfələrlə vurğulandığı kimi, hazırkı mərhələnin əsas xüsusiyyəti sülh anlayışının artıq sadəcə bir siyasi məqsəd deyil, real həyat təcrübəsinə çevrilməsidir. “Biz sülh şəraitində yaşamağı öyrənirik” fikri bu dövrün mahiyyətini aydın şəkildə ifadə edir. Bu, sadəcə diplomatik ritorika deyil, uzun illər münaqişə, gərginlik və qeyri-sabitlik şəraitində yaşamış bir cəmiyyət üçün tamamilə yeni bir hiss və yeni bir reallıqdır.
Xüsusilə qeyd olunmalıdır ki, müstəqillik əldə edildiyi dövrdən bu günə qədər ölkə faktiki olaraq davamlı sülh şəraitində yaşamamışdır. Münaqişələr, regional risklər, siyasi və təhlükəsizlik çağırışları gündəlik həyatın ayrılmaz hissəsinə çevrilmişdi. Lakin Vaşinqton Zirvə Görüşündən sonra baş verən proseslər göstərir ki, sülh artıq abstrakt bir anlayış deyil, addım-addım formalaşan konkret bir vəziyyətdir. Bu sülhə uyğunlaşma prosesi isə sürətlə və şüurlu şəkildə həyata keçirilir.
Altı ay ərzində tərəflər arasında siyasi dialoq intensivləşmiş, iqtisadi əməkdaşlıq üçün yeni imkanlar yaranmış, təhlükəsizlik və regional sabitlik məsələlərində qarşılıqlı anlayış möhkəmlənmişdir. Tərəfdaşlıq münasibətləri yalnız rəsmi sənədlərlə məhdudlaşmayaraq, real layihələr, birgə təşəbbüslər və uzunmüddətli strateji baxışlarla zənginləşmişdir. Bu da sülhün dayanıqlığını təmin edən əsas amillərdən biridir.
ABŞ-ın bu prosesdə oynadığı rol xüsusilə diqqətəlayiqdir. Prezident Donald Trampın təşəbbüsü və siyasi iradəsi ilə təşkil olunan Zirvə Görüşü tərəflər arasında etimad mühitinin formalaşmasına mühüm töhfə vermişdir. Vaşinqton platforması yalnız danışıqlar üçün məkan deyil, eyni zamanda gələcəyə yönəlmiş strateji qərarların qəbul edildiyi bir mərhələ olmuşdur.
Bu gün artıq aydın görünür ki, sülh yalnız silahların susması demək deyil. Sülh qarşılıqlı hörmət, əməkdaşlıq, iqtisadi inkişaf və insanların təhlükəsiz gələcəyə inamı ilə ölçülür. Son altı ay ərzində əldə olunan irəliləyişlər göstərir ki, uzunmüddətli və dayanıqlı sülh üçün möhkəm zəmin formalaşmaqdadır.
Vaşinqton Zirvə Görüşündən sonrakı dövr tarixə sülhə doğru inamlı addımların atıldığı, tərəfdaşlıq münasibətlərinin yeni keyfiyyət mərhələsinə yüksəldiyi bir zaman kəsiyi kimi düşməkdədir. Bu proses təkcə bu gün üçün deyil, gələcək nəsillər üçün də sabit, təhlükəsiz və əməkdaşlığa əsaslanan bir regionun təməlini qoyur.
Rəmzi Şirinov-Zərdab rayonu, Dəli Quşçu kənd tam ümumtəhsil orta məktəbinin direktoru
