Azərbaycan əsgərinin “Dəmir yumruğu” yenidən öz sözünü dedi.
2020-ci ildə baş vermiş 44 günlük Vətən müharibəsindən sonra Azərbaycanın qarşısında duran əsas məsələlərdən biri ölkənin suverenliyinin və ərazi bütövlüyünün tam bərpası idi. Azərbaycan dövləti üç il ərzində bu məsələnin sülh yolu ilə həll olunmasına çalışırdı. Lakin bölgədə yaranmış vəziyyət, Ermənistanla Azərbaycan arasında davam edən gərginlik və Qarabağda qanunsuz silahlı birləşmələrin mövcudluğu vəziyyəti mürəkkəbləşdirirdi. Azərbaycan tərəfi dəfələrlə bölgədə sülhün təmin olunmasının, qanunsuz silahlı birləşmələrin fəaliyyətinə son qoyulmasının və ölkənin suverenliyinə hörmət edilməsinin vacibliyini vurğulayırdı. Bununla yanaşı, atəşkəsdən sonrakı dövrdə hərbi və siyasi gərginlik tam aradan qalxmamışdı. Azərbaycan və Ermənistan arasında münasibətlərin normallaşdırılması istiqamətində aparılan danışıqlara baxmayaraq, bölgədə sabitlik tam təmin olunmamışdı.
2023-cü ilin sentyabrında Qarabağ bölgəsində vəziyyət yenidən gərginləşdi. Azərbaycan öz ərazisində təhlükəsizliyi təmin etmək, qanunsuz silahlı birləşmələrin hərbi fəaliyyətinin qarşısını almaq və konstitusiya quruluşunu bərpa etmək məqsədilə lokal xarakterli antiterror tədbirlərinə başladı. Beləliklə, Azərbaycan əsgərinin “Dəmir yumruğu” bir daha öz sözünü dedi. 19–20 sentyabr 2023-cü il hadisələri
2023-cü il sentyabrın 19-da Azərbaycan Ordusu Qarabağ iqtisadi rayonunda lokal xarakterli antiterror tədbirlərinə başlamışdır. Azərbaycan tərəfinin açıqlamasına görə, bu tədbirlərin əsas məqsədi bölgədəki qanunsuz silahlı birləşmələrin tərksilah edilməsi, onların hərbi infrastrukturunun zərərsizləşdirilməsi və Azərbaycan Respublikasının konstitusiya quruluşunun bərpa olunması idi. Tədbirlərin başlanmasına səbəb kimi həmin gün baş vermiş silahlı təxribatlar və mina partlayışları nəticəsində insanların həlak olması və yaralanması göstərilmişdir.  Azərbaycan Ordusu əməliyyat zamanı qarşı tərəfin hərbi mövqelərini, hərbi texnikasını və digər hərbi təyinatlı obyektlərini hədəfə almışdır. Əməliyyatın gedişində Azərbaycan hərbçiləri yüksək peşəkarlıq və döyüş hazırlığı nümayiş etdirmişlər. Bu hadisələr Azərbaycan dövlətinin öz suveren ərazisində təhlükəsizliyi təmin etmək və qanunsuz silahlı birləşmələrin fəaliyyətinə son qoymaq məqsədini daşıyırdı. 2023-cü il sentyabrın 20-də, əməliyyatın başlanmasından bir gündən az müddət sonra, atəşin dayandırılması barədə razılıq əldə olunmuşdur. Razılaşmaya əsasən, Qarabağ bölgəsindəki Ermənistan silahlı qüvvələrinin birləşmələri və qanunsuz silahlı dəstələr silahlarını yerə qoymalı, hərbi mövqelərini tərk etməli və hərbi texnikalarını təhvil verməli idilər. Bu hadisələr Azərbaycanın müasir tarixində mühüm yer tutur. 2020-ci il Vətən müharibəsindən sonra ölkənin ərazi bütövlüyünün və suverenliyinin tam bərpası istiqamətində qarşıya qoyulan məqsədlərdən biri həyata keçirilmişdir. 20 sentyabr 2023-cü ildə Azərbaycanın bütün ərazisində dövlət suverenliyinin bərpa edildiyi elan olunmuşdur. Bu səbəbdən 20 sentyabr tarixi Azərbaycanda Dövlət Suverenliyi Günü kimi qeyd edilir. Lakin bu nəticəyə nail olmaq böyük fədakarlıq hesabına başa gəlmişdir. Antiterror tədbirləri zamanı Azərbaycan hərbçiləri həlak olmuş və yaralanmışlar. Rəsmi məlumatlara əsasən, tədbirlər zamanı 192 hərbi qulluqçu həlak olmuşdur. Onların xatirəsi Azərbaycan xalqı tərəfindən ehtiramla yad edilir.  “Dəmir yumruq” ifadəsi Azərbaycan xalqının birliyini, ordunun gücünü və ölkənin ərazi bütövlüyünü qorumaq əzmini simvolizə edir. 2020-ci il Vətən müharibəsində olduğu kimi, 2023-cü ilin sentyabr hadisələrində də bu ifadə ölkənin suverenliyinin təmin olunması ilə əlaqələndirilmişdir. Azərbaycan əsgərinin göstərdiyi fədakarlıq, peşəkarlıq və cəsarət həmin dövrün yadda qalan məqamlarından biri olmuşdur. Bu hadisələrdən sonra bölgədə yeni mərhələ başlanmışdır. Azərbaycanın suverenliyinin bərpası ölkə ərazisində vahid hüquqi və dövlət idarəçiliyinin təmin edilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət daşımışdır. Bununla yanaşı, bölgədə uzunmüddətli sülhün və sabitliyin təmin edilməsi, insanların təhlükəsizliyinin qorunması və münaqişənin nəticələrinin aradan qaldırılması məsələləri də əhəmiyyətini saxlamışdır. Nəticə olaraq, 19–20 sentyabr 2023-cü il hadisələri Azərbaycanın tarixində mühüm mərhələ olmuşdur. Bu hadisələr nəticəsində Qarabağ bölgəsində Azərbaycan dövlətinin suverenliyi tam bərpa edilmişdir. “Dəmir yumruq” Azərbaycan xalqının birliyinin, ordusunun gücünün və dövlət müstəqilliyinin qorunmasının rəmzi kimi yadda qalmışdır. Şəhidlərimizin xatirəsi daim hörmətlə yad edilməli, onların Vətən uğrunda göstərdikləri fədakarlıq gələcək nəsillərə çatdırılmalıdır. Azərbaycanın qarşısında duran əsas məqsədlərdən biri isə əldə edilmiş sülh və sabitliyin qorunması, azad edilmiş ərazilərin inkişaf etdirilməsi və ölkənin gələcək tərəqqisinin təmin olunmasıdır.
Zərda Gənclər evinin-dərnək rəhbəri Sevil Mecidli
